Ziemniaki kojarzą nam się z obiadem i prostotą. Gotujemy je niemal codziennie, często bez większego zastanowienia. Ale wystarczy spojrzeć poza nasz talerz, by zobaczyć, że gotowane ziemniaki mogą mieć zupełnie inne oblicze. Sprawdź, jak do serwowania gotowanych ziemniaków podchodzą Francuzi, Niemcy i Skandynawowie. W każdej z tych kuchni mają one swoje miejsce i smakują zupełnie inaczej.
Spis treści
Francja: ziemniak z klasą
We Francji ziemniak traktowany jest z szacunkiem. Choć często go gotują, nie służy tam tylko jako skrobia na talerzu. Dla Francuzów liczy się odmiana, tekstura i aromat. W klasycznej kuchni francuskiej nie brakuje przepisów, w których gotowany ziemniak gra pierwsze skrzypce. Przykład? Salade niçoise, czyli sałatka nicejska – ziemniaki gotowane na półtwardo, delikatnie ostudzone i podawane z tuńczykiem, oliwkami i fasolką szparagową. Ale też klasyczne pommes vapeur, czyli ziemniaki gotowane na parze, często podawane z masłem i świeżymi ziołami. Nie rozgotowują się, są jędrne i pachnące. Często je lekko doprawiają – solą morską, estragonem lub szalotką. We Francji nie wrzuca się wszystkiego do garnka na raz. Tu ziemniak ma swoje zasady i miejsce przy stole.
Niemcy: precyzja, tradycja i ziemniak
Niemcy ziemniaki znają i szanują. W wielu regionach są podstawą codziennego obiadu. Niemieckie kartoffeln, gotowane z dodatkiem kminku lub liścia laurowego, to najprostsza i najczęściej spotykana wersja. Ale Niemcy nie poprzestają na prostocie. W kuchni południowej chętnie przygotowują kartoffelsalat – sałatkę ziemniaczaną, w której gotowane bulwy łączy się z octem, olejem, cebulą, a czasem nawet bulionem. Nie ma w niej majonezu – to różni ją od wersji północnej, gdzie dodaje się go śmielej. Wiele niemieckich dań opiera się na dokładnie ugotowanych ziemniakach, które później przekształca się w kluski, purée lub zapiekanki. Często są to ziemniaki typu B – lekko mączyste, ale zwarte. Niemcy podchodzą do ziemniaka systemowo – wiedzą, jaką odmianę wybrać do konkretnego dania i nie traktują go jako dodatku bez znaczenia.
Sprawdź, ile gotować ziemniaki
Skandynawia: prostota i natura
W kuchni skandynawskiej ziemniaki pojawiają się często. Są gotowane w mundurkach lub bez, ale zawsze traktowane z dużym szacunkiem. Duńczycy, Norwegowie i Szwedzi często podają ziemniaki bez żadnych dodatków – oprócz masła i koperku. To wystarcza, by wydobyć ich smak. Często gotują je w osolonej wodzie z dodatkiem cukru, szczególnie jeśli ziemniaki są młode i delikatne. W Skandynawii gotowany ziemniak jest też podstawą tradycyjnych świątecznych dań. W Norwegii wigilijna kolacja nie może obyć się bez ziemniaków. W Szwecji natomiast często łączy się je z rybami – np. marynowanym śledziem. Sałatki ziemniaczane mają tam swoje stałe miejsce na stole, zwłaszcza latem. Wyróżnia je lekkość i prostota – dominują kwaśne nuty, koper, cebula i śmietana. Skandynawowie cenią naturalność. Ziemniak nie musi być przetworzony – wystarczy, że jest dobrze ugotowany i świeży.
Czego możemy się nauczyć?
Choć w Polsce gotowane ziemniaki często lądują na talerzu jako tło dla mięsa i sosu, u naszych sąsiadów pełnią zupełnie inną funkcję. W kuchniach Francji, Niemiec i Skandynawii potrafią grać główną rolę lub być precyzyjnie dobranym elementem dania. Warto zwrócić uwagę na kilka rzeczy. Po pierwsze – dobór odmiany. W każdej kuchni wybiera się ziemniaki o innej strukturze, dopasowane do potrzeb. Po drugie – sposób gotowania. Nie zawsze chodzi o wrzucenie ziemniaków do osolonej wody. Czasem gotujemy na parze, czasem w wywarze lub z przyprawami. I po trzecie – dodatki. Masło, koper, olej lniany, cebula, czosnek, ocet winny – każdy z tych składników może wydobyć z ziemniaka coś innego.
Sprawdź, jak gotować bataty
Ziemniak w nowym świetle
Kiedy zaczynamy patrzeć na gotowanego ziemniaka oczami kucharzy z innych krajów, odkrywamy jego nowe oblicze. Nie musi być nudnym dodatkiem. Może być składnikiem eleganckiej sałatki, bohaterem obiadu albo podstawą kuchni regionalnej. Wystarczy, że zaczniemy traktować go z większą uwagą. Zmienimy odmianę, przyprawy albo sposób gotowania. I nagle okazuje się, że ten sam ziemniak, który gotowaliśmy z przyzwyczajenia, smakuje zupełnie inaczej.